آفاکلاو
آفاکلاو یکی از آنتیبیوتیکهای پرکاربرد در درمان عفونتهای باکتریایی است که به دلیل ترکیب مؤثر آموکسیسیلین و کلاوولانات پتاسیم، جایگاه مهمی در نسخههای پزشکی دارد. این دارو با افزایش طیف اثر آنتیبیوتیکی، در درمان عفونتهایی که به داروهای ساده پاسخ نمیدهند، نقش مهمی ایفا میکند. آشنایی با موارد مصرف، نحوه مصرف، عوارض، هشدارها و تداخلهای دارویی آفاکلاو برای مصرف ایمن آن ضروری است. استفاده آگاهانه از این دارو میتواند از بروز عوارض ناخواسته و مقاومت میکروبی جلوگیری کند.
| شناسه دارویی | توضیحات |
|---|---|
| دسته دارویی | آنتیبیوتیک ترکیبی از گروه پنیسیلینها (بتالاکتام) |
| موارد مصرف | درمان عفونتهای باکتریایی دستگاه تنفسی، گوش و حلق و بینی، ادراری، پوستی، دندانی، استخوان و بافت نرم |
| نامهای تجاری | آفاکلاو و سایر نامهای تجاری حاوی آموکسیسیلین/کلاوولانات |
| اشکال دارویی | قرص، سوسپانسیون خوراکی (شربت) |
| فرمول شیمیایی | آموکسیسیلین + کلاوولانات پتاسیم |
| منع مصرف | حساسیت به پنیسیلینها، سابقه واکنش آلرژیک شدید، اختلال کبدی مرتبط با مصرف قبلی دارو، مونونوکلئوز عفونی |
| شایعترین عوارض جانبی | اسهال، تهوع، استفراغ، دلدرد، بثورات پوستی |
| مصرف در بارداری | در صورت نیاز و با تجویز پزشک مجاز است؛ مصرف خودسرانه توصیه نمیشود |
قرص آفاکلاو برای چیست؟
آفاکلاو یک داروی آنتیبیوتیکی ترکیبی است که برای درمان عفونتهای باکتریایی در بخشهای مختلف بدن تجویز میشود. این دارو حاوی دو جزء فعال آموکسیسیلین و کلاوولانات پتاسیم است که در کنار هم، دامنه اثر آنتیبیوتیک را افزایش داده و باکتریهای مقاوم را نیز هدف قرار میدهند.
آموکسیسیلین از خانواده پنیسیلینهاست و با مهار ساخت دیواره سلولی باکتریها موجب از بین رفتن آنها میشود. کلاوولانات پتاسیم با مهار آنزیمهای دفاعی برخی باکتریها (بتالاکتامازها)، مانع غیرفعال شدن آموکسیسیلین شده و اثربخشی دارو را تقویت میکند. به همین دلیل، آفاکلاو در درمان عفونتهایی که به آنتیبیوتیکهای ساده پاسخ نمیدهند، کاربرد دارد.
قرص آفاکلاو معمولاً برای درمان عفونتهای زیر استفاده میشود:
- عفونتهای دستگاه تنفسی فوقانی و تحتانی مانند سینوزیت، برونشیت و ذاتالریه
- عفونتهای گوش، حلق و بینی از جمله اوتیت میانی و التهاب لوزهها
- عفونتهای دستگاه ادراری
- عفونتهای پوستی و بافت نرم
- عفونتهای دندانی و آبسههای دهان
- برخی عفونتهای استخوان و مفاصل
این دارو تنها بر عفونتهای باکتریایی مناسب است و در درمان بیماریهای ویروسی مانند سرماخوردگی یا آنفلوآنزا نقشی ندارد. مصرف نادرست یا خودسرانه آفاکلاو میتواند منجر به افزایش مقاومت میکروبی و کاهش اثر آنتیبیوتیکها در آینده شود.
انواع قرص آفاکلاو
این دارو در دوزها و اشکال دارویی مختلف تولید میشود تا متناسب با شدت عفونت، سن بیمار و نظر پزشک قابل استفاده باشد. تفاوت انواع آن بر اساس مقدار آموکسیسیلین و کلاوولانات پتاسیم موجود در هر قرص مشخص میشود و انتخاب نوع مناسب آن نقش مهمی در اثربخشی درمان دارد.
- قرص آفاکلاو ۳۷۵ میلیگرم: این نوع شامل ۲۵۰ میلیگرم آموکسیسیلین و ۱۲۵ میلیگرم کلاوولانات پتاسیم است. معمولاً برای عفونتهای خفیف تا متوسط تجویز میشود و بیشتر در مراحل اولیه عفونت یا در بیمارانی که نیاز به دوز پایینتر دارند، کاربرد دارد.
- قرص آفاکلاو ۶۲۵ میلیگرم: حاوی ۵۰۰ میلیگرم آموکسیسیلین و ۱۲۵ میلیگرم کلاوولانات پتاسیم است. این دوز یکی از رایجترین اشکال آفاکلاو محسوب میشود و برای درمان بسیاری از عفونتهای تنفسی، ادراری، پوستی و دندانی استفاده میشود.
- قرص آفاکلاو ۱۰۰۰ میلیگرم (یا ۱ گرمی): این نوع شامل ۸۷۵ میلیگرم آموکسیسیلین و ۱۲۵ میلیگرم کلاوولانات پتاسیم است و برای عفونتهای شدیدتر یا مقاوم به درمان تجویز میشود. مصرف این دوز باید با دقت بیشتری و صرفاً تحت نظر پزشک انجام شود.
شربت آفاکلاو برای چیست؟
شربت آفاکلاو یک آنتیبیوتیک برای درمان عفونتهای باکتریایی به خصوص در کودکان و افرادی که امکان بلع قرص ندارند، مورد استفاده قرار میگیرد. این دارو ترکیبی از آموکسیسیلین و کلاوولانات پتاسیم است و با افزایش طیف اثر آنتیبیوتیکی، در مقابله با باکتریهای مقاوم عملکرد موثری دارد.
آموکسیسیلین با مهار ساخت دیواره سلولی باکتریها موجب نابودی آنها میشود و کلاوولانات پتاسیم با غیرفعال کردن آنزیمهای دفاعی برخی باکتریها، از کاهش اثر آموکسیسیلین جلوگیری میکند. این ترکیب باعث میشود شربت آفاکلاو در درمان عفونتهایی که به آنتیبیوتیکهای ساده پاسخ نمیدهند، کاربرد داشته باشد.
شربت آفاکلاو معمولاً برای درمان موارد زیر تجویز میشود:
- عفونتهای گوش، حلق و بینی مانند عفونت گوش میانی، سینوزیت و التهاب لوزهها
- عفونتهای دستگاه تنفسی تحتانی از جمله برونشیت و ذاتالریه
- عفونتهای دستگاه ادراری
- عفونتهای پوستی و بافت نرم
- عفونتهای دندانی و آبسههای دهانی
انواع شربت آفاکلاو
این شربت در غلظتها و فرمولاسیونهای مختلف تولید میشود تا امکان تنظیم دقیق دوز بر اساس سن، وزن و شدت عفونت به خصوص در کودکان فراهم شود. تفاوت انواع شربت آفاکلاو به مقدار آموکسیسیلین و کلاوولانات پتاسیم در هر ۵ میلیلیتر از سوسپانسیون خوراکی مربوط است.
- شربت آفاکلاو ۱۵۶ میلیگرم: این نوع حاوی ۱۲۵ میلیگرم آموکسیسیلین و ۳۱٫۲۵ میلیگرم کلاوولانات پتاسیم در هر ۵ میلیلیتر است. برای درمان عفونتهای خفیف تا متوسط در کودکان کاربرد دارد و از رایجترین اشکال شربت آفاکلاو محسوب میشود.
- شربت آفاکلاو ۲۲۸ میلیگرم: در این فرمولاسیون، هر ۵ میلیلیتر شامل ۲۰۰ میلیگرم آموکسیسیلین و ۲۸٫۵ میلیگرم کلاوولانات پتاسیم است. این نوع برای کودکانی که به دوز بالاتری از آموکسیسیلین نیاز دارند یا در عفونتهای متوسط استفاده میشود.
- شربت آفاکلاو ۴۵۷ میلیگرم: این شربت شامل ۴۰۰ میلیگرم آموکسیسیلین و ۵۷ میلیگرم کلاوولانات پتاسیم در هر ۵ میلیلیتر است و برای عفونتهای شدیدتر یا مواردی که پاسخ درمانی ضعیف بوده، تجویز میشود. مصرف این نوع نیازمند دقت بیشتری در تعیین دوز است.
نحوه مصرف قرص آفاکلاو
قرص آفاکلاو باید طبق تجویز پزشک و متناسب با نوع و شدت عفونت مصرف شود، زیرا دوز و فاصله زمانی مصرف آن نقش مهمی در اثربخشی درمان و کاهش عوارض جانبی دارد.
- قرص آفاکلاو اغلب همراه با غذا یا بلافاصله بعد از غذا مصرف میشود تا احتمال بروز عوارض گوارشی مانند تهوع، درد معده یا اسهال کاهش یابد. قرص باید به صورت کامل با یک لیوان آب میل شود و از خرد کردن یا جویدن آن، مگر در صورت توصیه پزشک، خودداری گردد.
- فاصله زمانی مصرف دارو هر ۸ یا هر ۱۲ ساعت یکبار است که این موضوع به دوز دارو و تشخیص پزشک بستگی دارد. رعایت منظم زمان مصرف اهمیت زیادی دارد.
- مدت مصرف قرص آفاکلاو بین ۵ تا ۱۴ روز متغیر است. حتی اگر علائم عفونت زودتر بهبود پیدا کند، قطع زودهنگام دارو توصیه نمیشود.
- در صورت فراموش کردن یک نوبت مصرف، باید به محض یادآوری دارو مصرف شود، مگر اینکه زمان نوبت بعدی نزدیک باشد. در این صورت، از مصرف دوز دو برابر خودداری کرده و برنامه مصرف معمول ادامه یابد.
طریقه مصرف شربت آفاکلاو
این شربت باید دقیق، منظم و طبق تجویز پزشک مصرف شود. این دارو یک آنتیبیوتیک ترکیبی است و هر اشتباه کوچکی در مقدار یا زمان مصرف میتواند کل درمان را بیاثر کند.
- در قدم اول، شربت آفاکلاو بهصورت پودر عرضه میشود و باید طبق دستور، به آن آب جوشیده سردشده اضافه گردد تا سوسپانسیون یکنواختی ایجاد شود. پس از افزودن آب، بطری باید چند بار بهخوبی تکان داده شود تا دارو کاملاً حل و یکنواخت شود.
- این شربت همراه با غذا یا بلافاصله بعد از غذا مصرف میشود تا احتمال بروز عوارض گوارشی مانند تهوع و دلدرد کاهش یابد. قبل از هر بار مصرف، بطری باید کاملاً تکان داده شود، زیرا تهنشین شدن دارو در شربت طبیعی است.
- مقدار مصرف شربت آفاکلاو بر اساس وزن، سن کودک و شدت عفونت تعیین میشود و در دو یا سه نوبت در روز تجویز خواهد شد. اندازهگیری دوز باید فقط با سرنگ خوراکی یا پیمانه مدرج انجام شود و استفاده از قاشقهای خانگی توصیه نمیشود.
- مدت درمان با شربت معمولاً بین ۵ تا ۱۰ روز است و حتی در صورت بهبود علائم، قطع زودهنگام دارو مجاز نیست. کامل نکردن دوره درمان میتواند باعث بازگشت عفونت و افزایش مقاومت باکتریایی شود.
- پس از آمادهسازی، شربت باید در یخچال نگهداری شود و تا مدت مشخصی قابل مصرف است.
متن انگلیسی:If you're taking co-amoxiclav as a liquid, shake the bottle well before using it. The medicine will come with a plastic syringe or spoon to help you measure out the right dose. If you do not have one, ask your pharmacist for one. Do not use a kitchen teaspoon as it will not measure the right amount.
ترجمه فارسی:اگر کوآموکسیکلاو را به صورت مایع مصرف میکنید، قبل از مصرف شیشه را خوب تکان دهید. این دارو با یک سرنگ یا قاشق پلاستیکی ارائه میشود تا به شما در اندازهگیری دوز مناسب کمک کند. اگر این قاشق را ندارید، از داروساز خود بخواهید که برایتان تهیه کند. از قاشق چایخوری آشپزخانه استفاده نکنید زیرا مقدار مناسب را اندازهگیری نمیکند.
به نقل از nhs
مکانیسم اثر آفاکلاو
این دارو یک آنتیبیوتیک ترکیبی شامل آموکسیسیلین و کلاوولانات پتاسیم است که با دو مکانیسم همزمان عمل میکند. آموکسیسیلین با مهار ساخت دیواره سلولی باکتریها موجب تخریب و مرگ آنها میشود. کلاوولانات پتاسیم با مهار آنزیم بتالاکتاماز، از غیرفعال شدن آموکسیسیلین جلوگیری کرده و اثر دارو را تقویت میکند. این مکانیسم دوگانه باعث افزایش طیف اثر دارو و کارایی آن در برابر باکتریهای مقاوم میشود.
عوارض آفاکلاو
این دارو مانند سایر آنتیبیوتیکها ممکن است در برخی افراد با عوارض جانبی همراه باشد. بروز این عوارض در بیشتر موارد خفیف است، اما در موارد نادر میتواند شدت بیشتری داشته باشد و نیاز به بررسی پزشکی پیدا کند. برخی از عوارض شایع این قرص یا شربت به شرح زیر است:
- تهوع
- استفراغ
- اسهال
- دلدرد و نفخ
- سوءهاضمه
- سردرد و سرگیجه
- بثورات پوستی
- خارش و کهیر
- واکنشهای آلرژیک
- افزایش موقت آنزیمهای کبدی
موارد هشدار آفاکلاو
در مصرف آفاکلاو رعایت برخی موارد هشدار ضروری است تا از بروز عوارض جدی و کاهش اثربخشی درمان جلوگیری شود. این دارو باید با دقت و تحت نظر پزشک مصرف شود. برخی از موارد احتیاط یا هشدار این دارو به شرح زیر است:
- سابقه حساسیت به پنیسیلینها یا سایر آنتیبیوتیکهای بتالاکتام
- بروز واکنشهای آلرژیک شدید پس از مصرف آنتیبیوتیکها
- ابتلا به بیماریهای کبدی یا سابقه اختلال عملکرد کبد
- نارسایی کلیوی یا کاهش عملکرد کلیهها
- سابقه اسهال شدید ناشی از مصرف آنتیبیوتیکها
- ابتلا به مونونوکلئوز عفونی
- مصرف طولانیمدت یا خودسرانه دارو
- بارداری و شیردهی بدون مشورت پزشک
موارد منع مصرف آفاکلاو
مصرف این دارو در برخی شرایط ممنوع است و میتواند خطر بروز عوارض جدی را افزایش دهد. در این موارد، استفاده از دارو باید به طور کامل اجتناب شود یا تنها با جایگزین مناسب انجام گیرد. برخی از موارد منع مصرف عبارتند از:
- حساسیت یا واکنش آلرژیک شدید به آموکسیسیلین
- حساسیت به کلاوولانات پتاسیم
- سابقه حساسیت به پنیسیلینها یا سایر آنتیبیوتیکهای بتالاکتام
- سابقه زردی یا اختلال عملکرد کبدی مرتبط با مصرف آموکسیسیلین یا آفاکلاو
- واکنشهای آنافیلاکسی قبلی به آنتیبیوتیکها
تداخل دارویی آفاکلاو
این دارو ممکن است با برخی داروها تداخل دارویی داشته باشد و باعث افزایش عوارض یا کاهش اثربخشی درمان شود. اطلاع پزشک از داروهای مصرفی بیمار قبل از شروع درمان ضروری است، حتی اگر آن دارو فقط گاهی مصرف میشود. برخی از تداخلات مهم:
- آلوپورینول
- وارفارین و سایر داروهای ضدانعقاد خوراکی
- متوترکسات
- پروبنسید
- داروهای ضدبارداری خوراکی
- سایر آنتیبیوتیکها
- داروهای مؤثر بر عملکرد کبد
- داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی
قرص آفاکلاو در بارداری
مصرف قرص آفاکلاو در دوران بارداری فقط با تجویز پزشک مجاز است. این دارو در گروه آنتیبیوتیکهای پنیسیلینی قرار دارد و بهطور کلی خطر بالایی برای جنین گزارش نشده است، اما مصرف خودسرانه آن توصیه نمیشود. پزشک زمانی این دارو را تجویز میکند که درمان عفونت برای سلامت مادر ضروری باشد. در سهماهه اول بارداری باید با احتیاط بیشتری مصرف شود و در صورت بروز علائم حساسیت یا عوارض شدید، بررسی پزشکی لازم است.
شرایط نگهداری قرص و شربت آفاکلاو
قرص آفاکلاو باید در دمای اتاق، دور از نور مستقیم، رطوبت و دسترس کودکان نگهداری شود. شربت آفاکلاو پس از آمادهسازی باید در یخچال نگهداری شده و از یخزدگی محافظت شود. قبل از هر بار مصرف شربت، بطری باید به خوبی تکان داده شود. باقیمانده شربت پس از پایان دوره درمان نباید نگهداری یا مجدد مصرف شود.
سخن پایانی
این مطلب به بررسی درمان عفونتهای باکتریایی با قرص یا شربت آفاکلاو، از مجله راز سلامت پرداخت. آگاهی از نحوه مصرف، دوز مناسب، عوارض احتمالی، تداخلهای دارویی و موارد منع مصرف، شرط اصلی استفاده ایمن از این دارو است. مصرف خودسرانه یا قطع زودهنگام آفاکلاو میتواند منجر به بازگشت عفونت و افزایش مقاومت میکروبی شود. بنابراین، استفاده از این دارو باید همواره تحت نظر پزشک و بر اساس اصول علمی انجام گیرد تا بیشترین اثربخشی و کمترین خطر را به همراه داشته باشد.
سؤالات متداول آفاکلاو
آفاکلاو باعث خوابآلودگی میشود؟
خوابآلودگی از عوارض شایع آفاکلاو نیست، اما در برخی افراد ممکن است به صورت غیرمستقیم و خفیف بروز کند.
میتوان آفاکلاو را با معده خالی مصرف کرد؟
مصرف آفاکلاو با معده خالی توصیه نمیشود، احتمال بروز عوارض گوارشی را افزایش میدهد.
مصرف آفاکلاو چند روز بعد اثر میکند؟
بهبود علائم طی ۲ تا ۳ روز آغاز میشود، اما دوره درمان باید کامل شود.
مصرف آفاکلاو در کودکان ایمن است؟
در صورت تجویز پزشک و رعایت دوز مناسب، مصرف آن در کودکان ایمن است.
آیا آفاکلاو روی معده زخم ایجاد میکند؟
به طور مستقیم خیر، ولی ممکن است باعث تحریک معده در افراد حساس شود.