شیاف ایندومتاسین
درد و التهاب از شایعترین دلایل مراجعه به پزشک میباشند و در بسیاری از موارد نیاز به داروهایی با اثر قوی و سریع دارند. شیاف ایندومتاسین یکی از داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی است که برای کنترل دردها و التهابهای شدید به کار میرود و زمانی استفاده میشود که مصرف خوراکی داروها مناسب نباشد. این دارو با مهار فرآیندهای التهابی در بدن، به کاهش درد و تورم کمک میکند. آشنایی با کاربردها، محدودیتها و نکات ایمنی شیاف ایندومتاسین، نقش مهمی در استفاده صحیح و کاهش عوارض آن دارد.
| شناسه دارویی | توضیحات |
|---|---|
| دسته دارویی | داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) |
| موارد مصرف | کاهش درد و التهابهای متوسط تا شدید، بیماریهای روماتیسمی، نقرس حاد، درد شدید قاعدگی، دردهای التهابی و پس از جراحی |
| نامهای تجاری | ایندومتاسین (ژنریک)، ایندومتاسین سبحان، ایندومتاسین ابوریحان، ایندومتاسین ایراندارو، ایندومتاسین الحاوی |
| اشکال دارویی | شیاف مقعدی ۵۰ میلیگرم و ۱۰۰ میلیگرم |
| فرمول شیمیایی | C₁₉H₁₆ClNO₄ |
| منع مصرف | حساسیت به ایندومتاسین یا NSAID، زخم یا خونریزی فعال گوارشی، نارسایی شدید قلبی، کلیوی یا کبدی، سابقه آسم ناشی از NSAID، سهماهه سوم بارداری |
| شایعترین عوارض جانبی | سوزش مقعد، سردرد، سرگیجه، تهوع، خوابآلودگی |
| مصرف در بارداری | در سهماهه سوم ممنوع؛ در سهماهه اول و دوم فقط با تجویز و نظارت پزشک |
شیاف ایندومتاسین برای چیست؟
شیاف ایندومتاسین یکی از داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) است که برای کاهش درد، التهاب و تب در بیماریها و شرایط مختلف تجویز میشود. این دارو با مهار آنزیم سیکلواکسیژناز (COX) باعث کاهش تولید پروستاگلاندینها میشود؛ موادی که نقش اصلی در ایجاد درد، التهاب و تورم در بدن دارند.
فرم شیاف ایندومتاسین معمولاً زمانی تجویز میشود که مصرف خوراکی دارو امکانپذیر نباشد یا باعث عوارض گوارشی شود. جذب این شیاف از طریق مقعد انجام شده و فشار کمتری به معده وارد میکند. از مهمترین موارد مصرف شیاف ایندومتاسین میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- درمان دردها و التهابهای شدید عضلانی و مفصلی
- کنترل علائم بیماریهای روماتیسمی مانند آرتریت روماتوئید، اسپوندیلیت آنکیلوزان و نقرس حاد
- کاهش درد شدید قاعدگی (دیسمنوره اولیه و ثانویه)
- تسکین دردهای پس از جراحی یا آسیبهای التهابی
- کاهش تب در موارد خاص و مقاوم به درمانهای معمول
این شیاف به دلیل اثر ضدالتهابی قوی، معمولاً برای دردهای خفیف توصیه نمیشود و مصرف آن باید طبق دستور پزشک انجام گیرد. استفاده خودسرانه یا طولانیمدت این دارو میتواند خطر بروز عوارضی مانند مشکلات گوارشی، کلیوی یا قلبیعروقی را افزایش دهد.
شیاف ایندومتاسین برای سردرد
شیاف ایندومتاسین در برخی موارد خاص میتواند برای درمان سردرد مورد استفاده قرار گیرد، اما داروی انتخاب اول برای همه انواع سردرد نیست. این دارو به دلیل خاصیت ضدالتهابی و مهار قوی پروستاگلاندینها، بیشتر در سردردهای التهابی و مقاوم به درمان کاربرد دارد و باید حتماً با تجویز پزشک مصرف شود.
از مهمترین مواردی که ایندومتاسین در آنها برای سردرد مؤثر است، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- سردردهای خوشهای
- سردرد همیکرانیا کانتینوا
- سردردهای شدید التهابی یا مقاوم
شیاف ایندومتاسین برای بواسیر
این دارو به صورت مستقیم درمانکننده بواسیر (هموروئید) نیست، اما در برخی موارد ممکن است برای کاهش درد و التهاب ناشی از بواسیر به صورت کوتاهمدت و با تجویز پزشک مورد استفاده قرار گیرد. این دارو با خاصیت ضدالتهابی قوی، میتواند تورم و درد ناحیه مقعد را کاهش دهد و علت اصلی بواسیر را درمان نمیکند.
طریقه مصرف شیاف ایندومتاسین (مرحله به مرحله)
شیاف ایندومتاسین باید طبق دستور پزشک مصرف شود، این دارو اثر ضدالتهابی قوی دارد و مصرف نادرست آن میتواند باعث بروز عوارض شود. رعایت روش صحیح مصرف، نقش مهمی در افزایش اثربخشی دارو و کاهش عوارض جانبی دارد.
- تخلیه روده قبل از مصرف: در صورت امکان، قبل از استفاده از شیاف روده تخلیه شود تا دارو بهتر جذب شده و احتمال خارج شدن شیاف کاهش یابد.
- شستن کامل دستها: قبل و بعد از مصرف، دستها باید با آب و صابون شسته شوند تا از انتقال آلودگی و عفونت جلوگیری شود.
- خارج کردن شیاف درست قبل از مصرف: شیاف را تنها در زمان استفاده از بستهبندی خارج کنید، زیرا در دمای محیط ممکن است نرم شود.
- انتخاب وضعیت مناسب بدن: به پهلوی چپ دراز بکشید و زانوی راست را به سمت شکم خم کنید. این وضعیت ورود شیاف را آسانتر میکند.
- قرار دادن صحیح شیاف در مقعد: شیاف را از سمت نوک باریک، به آرامی داخل مقعد قرار دهید و آن را به اندازه کافی به داخل هدایت کنید تا بیرون نیاید.
- استراحت پس از مصرف: پس از استفاده، حداقل ۱۵ تا ۳۰ دقیقه در حالت درازکش باقی بمانید تا شیاف به خوبی جذب شود.
قبل از استعمال شیاف براي نتيجه بهتر، ترجیحا تخليه مدفوع صورت پذيرد. در صورتيكه در هنگام استعمال شياف خيلي شل باشد قبل از استعمال آن را به مدت نيم ساعت در يخچال قرار داده و يا همراه با پوشش زير آب سرد بگيريد.
به نقل از behvazan
دوز و زمان مصرف شیاف ایندومتاسین
- دوزهای رایج دارو: شیاف ایندومتاسین معمولاً در دوزهای ۵۰ میلیگرم و ۱۰۰ میلیگرم تجویز میشود.
- تعداد دفعات مصرف: بسته به شدت درد و نظر پزشک، ۱ تا ۲ بار در روز مصرف میشود.
- بهترین زمان مصرف: اغلب توصیه میشود شیاف ایندومتاسین شب قبل از خواب استفاده شود تا جذب بهتر و ناراحتی کمتری ایجاد کند.
شیاف ایندومتاسین برای کودکان
مصرف در کودکان به طور کلی محدود و حساس است و این دارو جزو انتخابهای معمول برای کنترل درد یا تب در کودکان محسوب نمیشود. به دلیل قدرت بالای اثر و احتمال بروز عوارض جدی، مصرف آن فقط باید با تجویز پزشک متخصص کودکان انجام شود و استفاده خودسرانه کاملاً ممنوع است.
شیاف ایندومتاسین 50 برای چیست؟
شیاف ایندومتاسین ۵۰ میلیگرم یکی از دوزهای رایج داروی ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAID) است که برای کاهش درد، التهاب و تب متوسط تا شدید تجویز میشود. این دوز معمولاً برای دردهای شدید یا شرایطی استفاده میشود که نیاز به اثر سریع و قوی دارو باشد، ولی مصرف آن باید تحت نظر پزشک انجام شود. موارد مصرف دوز 50 میلیگرم این شیاف به شرح زیر است:
- دردهای عضلانی و مفصلی: مانند کمردرد شدید، دردهای ناشی از آسیبهای ورزشی یا التهاب مفاصل
- بیماریهای روماتیسمی: شامل آرتریت روماتوئید، اسپوندیلیت آنکیلوزان و نقرس حاد
- درد شدید قاعدگی (دیسمنوره): کاهش درد در خانمهایی که به مسکنهای معمول پاسخ نمیدهند
- درد و التهاب بعد از جراحی یا آسیبهای حاد
- تب مقاوم به درمانهای معمول (در شرایط خاص و با تجویز پزشک)
مکانیسم اثر شیاف ایندومتاسین
همانطور که اشاره شد؛ یک داروی ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAID) است که با مهار آنزیم سیکلواکسیژناز (COX-1 و COX-2) عمل میکند. این آنزیمها مسئول تولید پروستاگلاندینها هستند، موادی که در ایجاد درد، التهاب، تورم و تب نقش دارند. با کاهش تولید پروستاگلاندینها، ایندومتاسین باعث کاهش درد، التهاب و تب میشود. جذب از طریق مقعد، اثر سریع و فشار کمتر به معده ایجاد میکند، به همین دلیل در دردهای شدید و التهابهای حاد کاربرد دارد.
برخی از اسامی رایج یا نام تجاری این شیاف به شرح زیر است:
- شیاف ایندومتاسین (Indomethacin Suppository) – نام ژنریک و رایج
- ایندومتاسین سبحان – تولید شرکت داروسازی سبحان
- ایندومتاسین ابوریحان – تولید شرکت داروسازی ابوریحان
- ایندومتاسین ایراندارو – تولید شرکت ایراندارو
- ایندومتاسین الحاوی – تولید شرکت داروسازی الحاوی
عوارض شیاف ایندومتاسین
این شیاف مانند دیگر داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) میتواند باعث بروز عوارض جانبی خفیف تا جدی شود. شناخت این عوارض به بیماران کمک میکند تا در صورت مشاهده علائم غیرطبیعی، به پزشک مراجعه کنند. برخی از عوارض شایع به شرح زیر میباشد:
- سوزش یا تحریک مقعد
- سرگیجه یا خوابآلودگی
- تهوع و استفراغ
- سردرد
موارد هشدار شیاف ایندومتاسین
مصرف شیاف ایندومتاسین باید با دقت و آگاهی کامل از هشدارها انجام شود، زیرا این دارو مانند دیگر NSAID میتواند عوارض جدی ایجاد کند. رعایت هشدارها باعث افزایش ایمنی و کاهش خطر عوارض جانبی میشود.
- زخم یا خونریزی گوارشی: در افراد دارای سابقه زخم معده، خونریزی یا التهاب گوارشی، مصرف ایندومتاسین میتواند خطر خونریزی شدید را افزایش دهد.
- بیماریهای قلبی و فشار خون: مصرف طولانیمدت ممکن است باعث افزایش فشار خون یا تشدید بیماریهای قلبی شود.
- بیماریهای کلیوی و کبدی: بیماران با اختلال عملکرد کلیه یا کبد باید با احتیاط دارو را مصرف کنند و تحت نظر پزشک باشند.
- حساسیت به NSAID: در صورت سابقه آلرژی به ایندومتاسین یا دیگر ضدالتهابها، مصرف دارو ممنوع است.
- بارداری و شیردهی: در سهماهه سوم بارداری مصرف این دارو ممنوع است؛ در دوران شیردهی نیز فقط با نظر پزشک مصرف شود.
- مصرف همزمان با داروهای دیگر: ترکیب با داروهای ضدانعقاد، کورتونها یا سایر NSAID ممکن است خطر عوارض را افزایش دهد.
موارد منع مصرف شیاف ایندومتاسین
مصرف شیاف ایندومتاسین در برخی شرایط میتواند خطرناک باشد و بهطور کامل ممنوع یا با احتیاط شدید است. آگاهی از موارد منع مصرف، کلید پیشگیری از عوارض جدی این دارو است.
- حساسیت به ایندومتاسین یا NSAID
- زخم یا خونریزی فعال گوارشی
- سابقه سکته قلبی، نارسایی قلبی یا فشار خون کنترلنشده
- اختلال شدید کلیوی یا کبدی
- بارداری، به ویژه سهماهه سوم
- شیردهی بدون مشورت پزشک
- سابقه حمله آسم ناشی از NSAID
شیاف ایندومتاسین در بارداری
مصرف شیاف در بارداری به خصوص در سهماهه سوم به شدت ممنوع است و میتواند باعث بسته نشدن زودهنگام مجرای شریانی جنین، اختلالات قلبی و کاهش مایع آمینوتیک شود. در سهماهه اول و دوم، استفاده تنها با تجویز و نظارت دقیق پزشک مجاز است و باید با دوز و مدت محدود مصرف شود. همچنین، ایندومتاسین میتواند وارد شیر مادر شود و مصرف بدون مشورت پزشک در دوران شیردهی برای نوزاد خطرناک است. همیشه قبل از مصرف، پزشک باید مزایا و خطرات را ارزیابی کند.
تداخل دارویی شیاف ایندومتاسین
شیاف ایندومتاسین میتواند با برخی داروها تداخل دارویی داشته باشد و اثر خود یا داروهای دیگر را تغییر دهد. شناخت این تداخلها برای مصرف ایمن بسیار مهم است.
- داروهای ضدانعقاد خون (مثل وارفارین و هپارین)
- سایر NSAID (ایبوپروفن، دیکلوفناک و ناپروکسن)
- کورتیکوستروئیدها (مثل پردنیزون)
- داروهای ضد فشار خون (مثلاً مهارکنندههای ACE و دیورتیکها)
- لیتیوم و متوتروکسات
شیاف ایندومتاسین بهتره یا دیکلوفناک
شیاف ایندومتاسین و دیکلوفناک هر دو از گروه داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAID) هستند و برای کاهش درد، التهاب و تورم کاربرد دارند، اما تفاوتهایی در قدرت اثر، عوارض و کاربرد دارند:
| ویژگی | شیاف ایندومتاسین | شیاف دیکلوفناک |
| قدرت ضدالتهاب و ضد درد | قوی و سریع، مناسب دردهای شدید و التهاب حاد | متوسط، مناسب دردهای معمولی و التهاب مزمن |
| عوارض جانبی | ریسک بالای عوارض گوارشی، کلیوی و قلبی | نسبتاً ایمنتر، عوارض کمتر اما هنوز باید با احتیاط مصرف شود |
| موارد مصرف رایج | درد شدید مفصلی، التهاب حاد روماتیسمی، درد قاعدگی مقاوم، برخی سردردهای خاص | دردهای متوسط مفصلی و عضلانی، التهاب مزمن، درد پس از جراحیهای کوچک |
| مصرف طولانیمدت | کمتر توصیه میشود | قابل استفاده با دوز مناسب و تحت نظر پزشک |
| افراد حساس (معده، قلب، کلیه) | ریسک بالا، نیاز به احتیاط شدید | گزینه مناسبتر با دوز کنترل شده |
شرایط نگهداری شیاف ایندومتاسین
نگهداری صحیح شیاف ایندومتاسین اهمیت زیادی دارد تا اثربخشی دارو حفظ شود و از بروز آسیب یا فساد جلوگیری شود. شیاف را در دمای زیر ۳۰ درجه سانتیگراد نگهداری کنید. از یخچال فقط در صورت توصیه داروساز استفاده کنید.
سخن پایانی
این مطلب به بررسی کاهش درد، التهاب و تب با شیاف ایندومتاسین، از مجله راز سلامت پرداخته است. با این حال، به دلیل احتمال بروز عوارض یا خطرات خاص، مصرف آن باید کوتاهمدت و تحت نظر پزشک انجام شود. آگاهی از موارد مصرف، عوارض، تداخلات دارویی و شرایط نگهداری، به بیماران کمک میکند تا از این دارو به صورت ایمن و موثر استفاده کرده و از عوارض احتمالی پیشگیری کنند.
سؤالات متداول شیاف ایندومتاسین
شیاف ایندومتاسین سریعتر از قرص اثر میکند؟
بله، جذب مقعدی سریعتر است و در موارد درد شدید یا التهاب حاد کاربرد دارد.
مصرف شیاف ایندومتاسین باعث یبوست میشود؟
خیر، اما در برخی افراد ممکن است کمی ناراحتی مقعدی ایجاد کند.
ایندومتاسین برای کودکان زیر ۱۲ سال مناسب است؟
مصرف در کودکان فقط با تجویز پزشک و دوز مناسب مجاز است.
میتوان شیاف ایندومتاسین را در یخچال نگه داشت؟
در صورت توصیه داروساز بله، اما معمولاً در دمای اتاق زیر ۳۰ درجه کافی است.