قرص ژانومیکس
دیابت نوع ۲ یکی از شایعترین بیماریهای مزمن در جهان است که میتواند باعث مشکلات قلبی، کلیوی و عصبی شود. کنترل قند خون نقش مهمی در کاهش عوارض این بیماری دارد و داروهای خوراکی ترکیبی، یکی از راهکارهای موثر میباشند. قرص ژانومیکس (Janumix) با ترکیب دو ماده فعال سیتاگلیپتین و متفورمین باعث تنظیم قند خون ناشتا و بعد از غذا خواهد شد. این دارو با اثرات مکمل، به کنترل سریع قند خون و هم به پیشگیری از نوسانات شدید آن کمک کرده و تحت نظر پزشک مصرف میشود.
| شناسه دارویی | توضیحات |
|---|---|
| دسته دارویی | داروی خوراکی ترکیبی ضد دیابت نوع ۲ (سیتاگلیپتین + متفورمین) |
| موارد مصرف | کنترل قند خون ناشتا و بعد از غذا در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲، همراه با رژیم غذایی و ورزش |
| نامهای تجاری | ژانومیکس (Janumix) خود یک برند تجاری از ترکیب دو دارو است. |
| اشکال دارویی | قرص خوراکی، دوزهای 50/500، 50/1000 میلیگرم |
| فرمول شیمیایی | C₁₆H₁₅F₆N₅O و C₄H₁₁N₅ |
| منع مصرف | حساسیت به سیتاگلیپتین یا متفورمین، دیابت نوع ۱، کتواسیدوز دیابتی، نارسایی شدید کلیه یا کبد، بارداری و شیردهی بدون نظر پزشک |
| شایعترین عوارض جانبی | تهوع، اسهال، دلدرد، سردرد، سرگیجه، کاهش اشتها |
| مصرف در بارداری | توصیه نمیشود؛ در صورت بارداری یا شیردهی فقط تحت نظر پزشک |
قرص ژانومیکس برای چیست؟
ژانومیکس (Janumix) برای کنترل و کاهش قند خون در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ تجویز میشود. این دارو زمانی استفاده میشود که رژیم غذایی، ورزش یا مصرف یک داروی منفرد مثل متفورمین به تنهایی نتوانسته باشد قند خون را کنترل کند. قرص ژانومیکس یک داروی ترکیبی است و با اثر همزمان دو ماده موثره، به بدن کمک میکند تا قند خون را به شکل پایدارتر و مؤثرتری تنظیم کند.
موارد مصرف اصلی این قرص به شرح زیر است:
- کاهش قند خون ناشتا
- کنترل قند خون بعد از غذا
- بهبود HbA1c (میانگین قند خون سهماهه)
نحوه مصرف قرص ژانومیکس
مصرف قرص ژانومیکس (Janumix) باید طبق دستور پزشک انجام شود، زیرا مقدار مصرف آن به شدت دیابت، سطح قند خون، عملکرد کلیهها و داروهای همزمان بیمار بستگی دارد.
- مصرف فقط با تجویز پزشک: قرص ژانومیکس یک داروی تخصصی برای دیابت نوع ۲ است و مقدار، زمان و مدت مصرف آن باید بر اساس شرایط بیمار، میزان قند خون و عملکرد کلیهها توسط پزشک تعیین شود. مصرف خودسرانه یا تغییر دوز میتواند باعث افت یا افزایش شدید قند خون شود.
- تعداد دفعات مصرف در روز: ژانومیکس معمولاً یک یا دو بار در روز تجویز میشود. انتخاب تعداد دفعات مصرف به دوز دارو و وضعیت کنترل قند خون بیمار بستگی دارد و ممکن است در طول درمان تغییر کند.
- نحوه بلع قرص: قرص ژانومیکس باید به صورت کامل بلعیده شود. از جویدن، خرد کردن یا شکستن قرص خودداری کنید، این کار میتواند جذب دارو را تغییر داده و احتمال عوارض جانبی را افزایش دهد.
- همراهی با رژیم غذایی و ورزش: ژانومیکس زمانی بیشترین اثر را دارد که همراه با رژیم غذایی مناسب دیابتی و فعالیت بدنی منظم مصرف شود. بدون اصلاح سبک زندگی، اثر دارو به تنهایی کامل نخواهد بود.
- کنترل منظم قند خون: در طول مصرف، اندازهگیری منظم قند خون ناشتا و بعد از غذا ضروری است تا میزان اثربخشی دارو و نیاز به تنظیم دوز مشخص شود.
فراموشی مصرف قرص ژانومیکس
در صورت فراموش کردن یک نوبت مصرف: اگر یک نوبت دارو را فراموش کردید، بهمحض یادآوری آن را مصرف کنید، مگر اینکه به زمان نوبت بعدی نزدیک باشد. در این صورت نوبت فراموششده را حذف کرده و مصرف را طبق برنامه ادامه دهید. هرگز دوز دارو را دو برابر نکنید.
عدم قطع ناگهانی ژانومیکس
قطع ناگهانی ژانومیکس بدون نظر پزشک میتواند باعث افزایش شدید قند خون شود. در صورت نیاز به قطع یا تغییر دارو، این کار باید به صورت تدریجی و تحت نظر پزشک انجام شود.
زمان مصرف قرص ژانومیکس
زمان مصرف معمولاً همراه غذا یا بلافاصله بعد از غذا است تا عوارض گوارشی کاهش یابد و جذب دارو بهتر انجام شود. این دارو اغلب یک یا دو بار در روز و طبق دستور پزشک مصرف میشود. توصیه میشود ژانومیکس هر روز در ساعت مشخص مصرف شود تا کنترل قند خون پایدارتر باشد. مصرف منظم و همزمان با وعده غذایی، به خصوص صبحانه یا شام، نقش مهمی در اثربخشی درمان دارد.
قرص ژانومیکس 50 1000
ژانومیکس 50/1000 حاوی ۵۰ میلیگرم سیتاگلیپتین و ۱۰۰۰ میلیگرم متفورمین است و برای کنترل قند خون در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ تجویز میشود. این دوز معمولاً برای بیمارانی استفاده میشود که با دوزهای پایینتر یا متفورمین به تنهایی، کنترل مناسبی نداشتهاند. ژانومیکس 50/1000 با کاهش تولید قند در کبد، افزایش حساسیت به انسولین و تقویت ترشح انسولین وابسته به گلوکز، سبب بهبود قند خون ناشتا و بعد از غذا میشود. مصرف آن باید همراه غذا و طبق دستور پزشک باشد.
مکانیسم اثر قرص ژانومیکس
نحوه عملکرد بر پایه ترکیب دو داروی مؤثر است. سیتاگلیپتین با مهار آنزیم DPP-4 باعث افزایش ترشح انسولین وابسته به گلوکز و کاهش ترشح هورمونهای افزایشدهنده قند خون میشود. متفورمین نیز با کاهش تولید گلوکز در کبد و افزایش حساسیت سلولها به انسولین، باعث کنترل قند خون خواهد شد. این دو اثر مکمل، باعث بهبود پایدار قند خون در دیابت نوع دو میشوند.
قرص ژانومیکس برای لاغری
ژانومیکس برای لاغری تجویز نمیشود و هدف اصلی آن کنترل قند خون در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ است. با این حال، بعضی از مصرفکنندگان متوجه کاهش خفیف وزن در طول مصرف این دارو میشوند که این اثر، غیرمستقیم و محدود است.
ژانومیکس به دلیل داشتن متفورمین میتواند باعث کاهش اشتها، بهبود حساسیت بدن به انسولین و کاهش نوسانات قند خون شود. این عوامل در برخی بیماران منجر به جلوگیری از افزایش وزن یا کاهش جزئی آن میشود، اما این دارو چربیسوز نیست و نقش مستقیمی در لاغری ندارد.
مصرف ژانومیکس برای کاهش وزن در افراد غیر دیابتی توصیه نمیشود و میتواند باعث عوارضی مانند افت قند خون و مشکلات گوارشی شود. استفاده از این دارو فقط باید با تشخیص و تجویز پزشک انجام گیرد.
عوارض قرص ژانومیکس
قرص ژانومیکس مانند هر داروی دیگری ممکن است در برخی افراد باعث بروز عوارض جانبی شود. شدت این عوارض از خفیف تا نادر ولی جدی متغیر است و همه مصرفکنندگان دچار آنها نمیشوند.
عوارض شایع ژانومیکس
- مشکلات گوارشی مانند تهوع، اسهال، دلدرد یا نفخ که بیشتر بهدلیل وجود متفورمین است و معمولاً با مصرف دارو همراه غذا کاهش مییابد
- سردرد و سرگیجه در شروع درمان
- کاهش اشتها یا احساس طعم فلزی در دهان
- علائم شبیه سرماخوردگی مانند آبریزش یا گرفتگی بینی
عوارض کمتر شایع ژانومیکس
- افت قند خون (به خصوص در مصرف همزمان با انسولین یا سایر داروهای کاهنده قند)
- خستگی یا ضعف عمومی
- درد عضلانی یا مفصلی خفیف
موارد هشدار قرص ژانومیکس
هنگام مصرف باید به نکات زیر توجه ویژه داشت تا عوارض جدی پیشگیری شود:
- حساسیت به دارو: اگر به سیتاگلیپتین یا متفورمین حساسیت دارید، مصرف ژانومیکس ممنوع است. علائم حساسیت میتواند شامل کهیر، تورم لب یا زبان، تنگی نفس و واکنشهای شدید آلرژیک باشد.
- بیماریهای کلیوی و کبدی: افراد با نارسایی شدید کلیه یا کبد باید با احتیاط مصرف کنند. دارو ممکن است تجمع پیدا کرده و عوارض ایجاد کند. پایش عملکرد کلیه و کبد قبل و حین درمان ضروری است.
- دیابت نوع ۱ و کتواسیدوز: ژانومیکس برای دیابت نوع ۱ یا کتواسیدوز دیابتی مناسب نیست و نمیتواند جایگزین انسولین شود. مصرف دارو در این شرایط ممکن است وضعیت قند خون را بدتر کند.
- بارداری و شیردهی: ایمنی دارو در بارداری و شیردهی مشخص نیست. مصرف تنها با نظر و تحت نظارت پزشک متخصص مجاز است.
- جراحی و تصویربرداری با مواد حاجب: قبل از جراحیهای بزرگ یا تصویربرداری با مواد حاجب یددار، ممکن است نیاز باشد دارو برای مدتی موقت قطع شود تا از آسیب کلیوی یا افت شدید قند خون جلوگیری شود.
موارد منع مصرف قرص ژانومیکس
مصرف قرص ژانومیکس (Janumix) در شرایط زیر ممنوع یا نیازمند احتیاط شدید است تا از بروز عوارض جدی جلوگیری شود:
- حساسیت به مواد موثره
- دیابت نوع ۱ یا کتواسیدوز دیابتی
- نارسایی شدید کلیه
- نارسایی شدید کبد
- بارداری و شیردهی بدون نظر پزشک
- مصرف همزمان با داروهای خاص
متن انگلیسی:You may develop lactic acidosis, a dangerous build-up of lactic acid in your blood. Call your doctor or get emergency medical help if you have unusual muscle pain, trouble breathing, stomach pain, dizziness, feeling cold, or feeling very weak or tired.
ترجمه فارسی:ممکن است دچار اسیدوز لاکتیک، تجمع خطرناک اسید لاکتیک در خون، شوید. در صورت بروز درد عضلانی غیرمعمول، مشکل در تنفس، درد معده، سرگیجه، احساس سرما یا احساس ضعف یا خستگی شدید، با پزشک خود تماس بگیرید یا از اورژانس پزشکی کمک بگیرید.
به نقل از drugs
تداخل دارویی قرص ژانومیکس
ژانومیکس (Janumix) میتواند با برخی داروها تداخل داشته باشد و اثرات آن را تضعیف یا تقویت کند. رعایت نکات زیر برای پیشگیری از عوارض ضروری است:
- داروهای کاهنده قند خون دیگر
- داروهای کاهنده فشار خون یا مدرها
- داروهای هورمونی و ضد بارداری خوراکی
- داروهای قلبی و ضد آریتمی
- داروهای ضد التهابی یا استروئیدی
- داروهای حاوی ید برای تصویربرداری
قرص ژانومیکس در بارداری
مصرف قرص ژانومیکس در دوران بارداری توصیه نمیشود، ایمنی آن برای جنین به طور کامل بررسی نشده است. استفاده خودسرانه میتواند باعث عوارض ناخواسته برای مادر و جنین شود. زنان باردار مبتلا به دیابت نوع ۲ معمولاً تحت نظر پزشک از انسولین یا داروهای ایمنتر در بارداری استفاده میکنند. در صورت بارداری یا قصد بارداری، مصرف ژانومیکس باید قطع و جایگزین مناسب توسط پزشک تعیین شود تا کنترل قند خون با کمترین خطر برای جنین انجام گیرد.
تفاوت زیپمت با ژانومیکس + جدول مقایسه
زیپمت و ژانومیکس هر دو برای دیابت نوع ۲ میباشند، اما زیپمت ترکیبی از سیتاگلیپتین و متفورمین XR و ژانومیکس سیتاگلیپتین و متفورمین معمولی است.
| ویژگی | زیپمت | ژانومیکس |
| ترکیب دارویی | سیتاگلیپتین + متفورمین XR (طولانی اثر) | سیتاگلیپتین + متفورمین معمولی |
| فرم آزادسازی | اطلاق طولانی مدت، یک بار در روز | آزادسازی معمولی، ۱ یا ۲ بار در روز |
| کنترل قند خون | کنترل یکنواختتر و پایدارتر در طول روز | کنترل قند خون با مصرف منظم همراه غذا |
| مصرف | معمولاً یکبار در روز | یک یا دو بار در روز همراه غذا |
| عوارض گوارشی | ممکن است کمتر باشد به دلیل XR | ممکن است تهوع، دلدرد و اسهال بیشتر باشد |
شرایط نگهداری قرص ژانومیکس
قرص ژانومیکس باید در دمای اتاق (۱۵ تا ۳۰ درجه سانتیگراد) و دور از نور مستقیم و رطوبت نگهداری شود. دارو را در ظرف اصلی و بستهبندی محکم نگه دارید و از دسترس کودکان و حیوانات خانگی دور کنید.
سخن پایانی
این مطلب از مجله راز سلامت به بررسی قرص ژانومیکس پرداخت. مصرف منظم این دارو همراه با رژیم غذایی مناسب و فعالیت بدنی منظم میتواند به کاهش نوسانات قند خون و پیشگیری از عوارض دیابت کمک کند. رعایت نکات مصرف، هشدارها و مراقبتهای پزشکی، کلید استفاده ایمن و موثر از ژانومیکس است. برای چندمین بار؛ این دارو نباید بدون نظر پزشک مصرف شود.
سؤالات متداول قرص ژانومیکس
قرص ژانومیکس چه زمانی اثر خود را نشان میدهد؟
اثر کاهش قند خون معمولاً چند روز پس از شروع مصرف قابل مشاهده است، ولی کنترل کامل نیازمند چند هفته مصرف منظم و رعایت رژیم غذایی است.
آیا ژانومیکس باعث افزایش انرژی میشود؟
به طور مستقیم انرژیزا نیست، اما با کنترل قند خون و کاهش نوسانات قند، احساس بهتر و پایدارتری از انرژی ایجاد میشود.
ژانومیکس باعث افزایش وزن میشود؟
معمولاً افزایش وزن ایجاد نمیکند و در برخی بیماران ممکن است کاهش وزن جزئی رخ دهد.
چند ساعت بعد از غذا باید ژانومیکس مصرف شود؟
بهتر است بلافاصله بعد از غذا یا همراه با غذا مصرف شود تا عوارض گوارشی کاهش یابد.